กว๊านพะเยา มีนัยะสำคัญอย่างไร ทำไมพลเอกประยุทธ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ถึงต้องเดินทางมาตรวจเยี่ยมชมเป็นกรณีพิเศษ ในวันที่ ๒๙ ตุลาคม ๒๕๖๑

กว๊านพะเยา  เป็นหนองน้ำขนาดใหญ่ที่ตั้งในเขตลุ่มน้ำโขง (อิง) มีลักษณะเป็นแอ่งก้นกระทะ พื้นที่กว๊านมีประมาณ 12,831 ไร่ มีลำน้ำสาขา จำนวน 13สาย จากเทือกเขาผีปันน้ำที่อยู่ทางทิศตะวันตกของจังหวัดพะเยา  ไหลมารวมกันที่กว๊านพะเยา   พื้นที่รับน้ำฝน 1,464 ตารางกิโลเมตร  ปริมาณน้ำท่าเฉลี่ย ปีละ 330.70ล้านลูกบาศก์เมตร  แต่กักเก็บน้ำได้เพียง33.84 ล้าน ลูกบาศก์เมตร คิดเป็น 10.23 %  ปัจจุบันมีปริมาณน้ำ 46.10ล้านลูกบาศก์เมตร

ในปีพ.ศ.2482  กรมประมงได้เริ่มดำเนินการก่อสร้างประตูระบายน้ำปิดกั้นลำน้ำอิง

บริเวณด้านตะวันตกเฉียงใต้ของอำเภอพะเยา แล้วเสร็จในปี พ.ศ.2484ทำให้หนองน้ำธรรมชาติเปลี่ยนเป็นอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่  ต่อมาในปี พ.ศ.2536ได้ทำการปรับปรุงประตูน้ำเดิมให้มีขนาดกว้างขึ้น ปัจจุบันอยู่ในความดูแลของกรมประมง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์

การใช้ประโยชน์  ปัจจุบันใช้เป็นแหล่งน้ำดิบในการผลิตน้ำประปาสำหรับการอุปโภค-บริโภค เฉลี่ยวันละ 20,000ลูกบาศก์เมตร  เป็นแหล่งน้ำเพื่อการเกษตรรอบกว๊านพะเยา และ ด้านท้ายกว๊านพะเยา ในช่วงฤดูแล้ง ประมาณ 30,000ไร่  เพื่อเป็นแหล่งเพาะพันธุ์สัตว์น้ำ และ การประกอบอาชีพประมงพื้นบ้านในกว๊านพะเยา และเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่สำคัญของจังหวัดพะเยา

ปัญหากว๊านพะเยา กว๊านพะเยายังมีปัญหาที่ต้องดำเนินการแก้ไข  คือ ปัญหาการตื้นเขิน ปัญหาผักตบชวา ปัญหาคุณภาพน้ำเสื่อมโทรม ปัญหาการลดลงของปริมาณสัตว์น้ำ ปริมาณน้ำไม่เพียงพอต่อการผลิตน้ำประปา และ การเกษตรในช่วงฤดูแล้ง และปัญหาการเกิดอุทกภัยในช่วงฤดูฝน

ในปี 2560จังหวัดพะเยา ได้เสนอแผนงานโครการพัฒนากว๊านพะเยาอย่างยั่งยืน

ขอรับการสนับสนุนงบประมาณภายใต้แนวทางการสร้างความเข้มแข็งและยั่งยืนให้กับเศรษฐกิจภายในประเทศ ของกลุ่มจังหวัดภาคเหนือตอนบน 2งบกลาง ในปีงบประมาณ 2560  และได้มอบให้ โครงการชลประทานพะเยา กรมชลประทาน ดำเนินการปรับปรุงประตูระบายน้ำแบบฝายพับได้  ที่ประตูระบายน้ำกว๊านพะเยา เพื่อเพิ่มระดับเก็บกักน้ำขึ้นอีก1.00เมตร  มีความจุเพิ่มขึ้นเป็น 55.65 ล้านลูกบาศก์เมตร  จากความจุเดม 33.84ล้านลูกบาศก์เมตร  เพิ่มขึ้นจากเดิม 21.81ล้านลูกบาศก์เมตร  วงเงินงบประมาณ จำนวน 25,802,000บาท     ผลการดำเนินงานจนถึงปัจจุบัน 95 %

 

รายละเอียดในการดำเนินการ ก่อสร้างประตูระบายน้ำแบบพับได้

รายละเอียดในการดำเนินการ ก่อสร้างประตูระบายน้ำแบบพับได้  มีรายละเอียดใน

ดำเนินการ  ดังนี้

  • ก่อสร้างฝายพับได้ จำนวน 2ช่อง  ขนาดกว้าง 78เมตร และ 10.03เมตร
  • ปรับปรุงประตูระบายน้ำ จำนวน 2บาน  ขนาด 00 x 5.55เมตร
  • ปรับปรุงบันได้ปลาโจน จำนวน 3บาน  ขนาด 00 x 3.00เมตร
  • ปรับปรุงห้องบริหารจัดการน้ำ               ขนาด 00 x 6.00 เมตร
  • ปรับปรุงอาคารระบายน้ำ (Spillway)
  • การขยายเขตไฟฟ้า สำนักงานการไฟฟ้าส่วนภูมิภาคจังหวัดพะเยา

เริ่มปฏิบัติงานเมื่อวันที่ 1มิถุนายน 2561สิ้นสุดสัญญา วันที่ 27พฤศจิกายน 2561

อายุสัญญา180วัน

การควบคุมการยกขึ้นลงของบานฝายพับได้   ควบคุมการปิดเปิดประตูน้ำ  ควบคุมการปิดเปิดประตูบันได้ปลาโจน   โดยผู้บริหารสามารถสั่งผ่าน Application  บนมือถือ  หรือ ในการปฏิบัติงานปกติ สามารถให้เจ้าหน้าที่ดำเนินการปิดเปิด ที่ตู้ควบคุม  ในอาคารควบคุมโดยตั้งค่าเป็นแบบ Auto  หรือ Manaul  ได้

ข้อมูล ชลประทานจังหวัดพะเยา